به گزارش خبرنگار پرشین خودرو، خودروهای تارا و دنا به عنوان دو محصول مهم و پرتقاضای بازار ایران، از موتورهای نسبتاً پیشرفتهای مانند EF۷ و TU۵P (EC۵) بهره میبرند. یکی از پرسشهای رایج میان مالکان این خودروها، انتخاب نوع مناسب سوخت است؛ اینکه آیا استفاده از بنزین سوپر برای این خودروها ضروری است یا بنزین معمولی نیز میتواند نیاز موتور را تأمین کند.
بررسیهای فنی نشان میدهد نوع سوخت مصرفی میتواند تأثیر مستقیمی بر عملکرد موتور، مصرف سوخت، میزان استهلاک قطعات و حتی آلایندگی خودرو داشته باشد. بهویژه در شرایطی مانند دمای بالای هوا، رانندگی سنگین یا حمل بار زیاد، استفاده از سوخت با عدد اکتان بالاتر میتواند به کاهش پدیده ناک زدن موتور و بهبود عملکرد خودرو کمک کند.
آشنایی با موتور و سیستم سوخترسانی تارا و دنا
موتور EF۷ که در خودروی دنا به کار رفته، یکی از موتورهای ملی ایرانخودرو محسوب میشود که طراحی آن نسبت به کیفیت احتراق حساسیت بیشتری دارد. در مقابل، موتور TU۵P یا EC۵ در خودروی تارا نسخه ارتقاءیافته موتور معروف TU۵ فرانسوی است که به فناوری زمانبندی متغیر سوپاپها (VVT) مجهز شده است.
در هر دو خودرو، سیستم سوخترسانی به صورت انژکتوری و کنترلشده توسط ECU طراحی شده است. این سیستم با استفاده از اطلاعات سنسورهای مختلف، نسبت دقیق سوخت به هوا و زمان تزریق سوخت را تنظیم میکند. استفاده از سوخت نامناسب میتواند باعث کاهش راندمان موتور و اختلال در عملکرد این سیستم شود.
عدد اکتان چه نقشی در عملکرد موتور دارد؟
عدد اکتان شاخصی برای سنجش مقاومت سوخت در برابر احتراق زودهنگام است. هرچه این عدد بالاتر باشد، سوخت در برابر اشتعال خودبهخودی مقاومتر بوده و فرآیند احتراق در موتور کنترلشدهتر انجام میشود.
به طور معمول، بنزین معمولی دارای عدد اکتان حدود ۸۷ تا ۹۰ است، در حالی که بنزین سوپر معمولاً اکتانی نزدیک به ۹۵ دارد. در موتورهایی با نسبت تراکم بالاتر مانند EF۷، استفاده از بنزین با اکتان پایین میتواند منجر به ناک زدن، افت توان موتور، افزایش مصرف سوخت و آسیب به قطعات داخلی شود.
آیا استفاده از بنزین سوپر برای تارا و دنا ضروری است؟
بر اساس توصیههای درجشده در دفترچه راهنمای این خودروها، استفاده از بنزین با عدد اکتان ۹۵ برای موتورهای EF۷ و TU۵P پیشنهاد شده است. علت این توصیه، طراحی موتور با تراکم بالاتر و حساسیت بیشتر آنها به احتراق ناقص یا ناک است.
با این حال در شرایط رانندگی سبک شهری و در هوای خنک، استفاده از بنزین معمولی معمولاً مشکل جدی ایجاد نمیکند. اما در شرایطی مانند مسافتهای طولانی، رانندگی در جادههای کوهستانی، دمای بالا یا حمل بار سنگین، استفاده از بنزین سوپر میتواند عملکرد موتور را پایدارتر و نرمتر کند.
پیامدهای استفاده طولانی از بنزین با اکتان پایین
استفاده مداوم از سوخت با کیفیت پایین در موتورهایی که به اکتان بالاتر نیاز دارند، میتواند باعث بروز مشکلات متعددی شود. از جمله این مشکلات میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- افزایش دمای احتراق و ایجاد ضربه در سیلندر (Knocking)
- آسیب به شمعها، سوپاپها و پیستونها
- کاهش توان و کشش موتور
- افزایش مصرف سوخت
- فرسودگی سریعتر کاتالیست و افزایش آلایندگی خودرو
این عوامل در بلندمدت میتوانند باعث افزایش استهلاک موتور و کاهش عمر مفید خودرو شوند.
سیستم سوخترسانی تارا و دنا چگونه کار میکند؟
سیستم سوخترسانی در خودروهای انژکتوری شامل اجزایی مانند باک بنزین، پمپ سوخت، فیلتر سوخت، ریل سوخت، انژکتورها و سنسورهای مختلف است. پمپ سوخت بنزین را با فشار مناسب به سمت موتور هدایت میکند و انژکتورها سوخت را به صورت ذرات ریز در محفظه احتراق پاشش میکنند.
تمام این فرآیند توسط واحد کنترل الکترونیکی موتور (ECU) مدیریت میشود که با استفاده از اطلاعات سنسورهایی مانند سنسور اکسیژن و سنسور ضربه، زمان و مقدار تزریق سوخت را تنظیم میکند.
چگونه از پدیده ناک در موتور جلوگیری کنیم؟
ناک زمانی رخ میدهد که سوخت قبل از رسیدن پیستون به نقطه مرگ بالا به صورت ناگهانی مشتعل شود. این احتراق زودرس میتواند به دیواره سیلندر و پیستونها آسیب وارد کند. استفاده از سوخت با عدد اکتان بالاتر یکی از مهمترین راهکارها برای جلوگیری از این پدیده است.
در موتورهایی با نسبت تراکم بالا مانند EF۷ یا EF۷P، احتمال بروز ناک بیشتر بوده و به همین دلیل استفاده از بنزین سوپر اهمیت بیشتری پیدا میکند.

تأثیر نوع بنزین بر آلایندگی خودرو
بنزین بیکیفیت یا با اکتان پایین میتواند باعث احتراق ناقص سوخت در موتور شود. نتیجه این فرآیند افزایش گازهای آلاینده مانند مونوکسید کربن، هیدروکربنهای نسوخته و ذرات معلق است.
در مقابل، استفاده از بنزین با کیفیت بالاتر میتواند عملکرد مبدل کاتالیستی را بهبود دهد و به کاهش آلایندگی خودرو کمک کند.
مکملهای بنزین؛ راهحل موقت
در شرایطی که دسترسی به بنزین سوپر وجود ندارد، برخی رانندگان از مکملهای افزایشدهنده عدد اکتان استفاده میکنند. این مواد شیمیایی میتوانند تا حدی کیفیت سوخت را بهبود دهند، اما استفاده طولانیمدت از آنها توصیه نمیشود؛ زیرا ممکن است باعث آسیب به انژکتورها، سنسور اکسیژن یا مبدل کاتالیستی شوند.
تجربه مالکان تارا و دنا از نوع سوخت
گزارشهای میدانی و تجربیات منتشر شده در انجمنهای تخصصی خودرو نشان میدهد بسیاری از مالکان با استفاده از بنزین سوپر، نرمی بیشتر کارکرد موتور، کاهش صدای موتور و بهبود کشش خودرو را تجربه کردهاند. برخی نیز از کاهش مصرف سوخت بین ۵ تا ۱۰ درصد پس از استفاده از بنزین با اکتان بالا خبر دادهاند.
جمعبندی؛ بهترین سوخت برای تارا و دنا چیست؟
با توجه به طراحی فنی موتورهای EF۷ و TU۵P در خودروهای دنا و تارا، استفاده از بنزین سوپر با عدد اکتان ۹۵ گزینه مناسبتری برای حفظ سلامت موتور و دستیابی به عملکرد بهینه محسوب میشود. این موضوع بهویژه در شرایط رانندگی سخت، دمای بالا یا مسیرهای طولانی اهمیت بیشتری پیدا میکند.
در صورت عدم دسترسی به بنزین سوپر، استفاده از بنزین معمولی ممکن است در کوتاهمدت مشکلی ایجاد نکند، اما برای کاهش استهلاک موتور، بهبود مصرف سوخت و افزایش عمر مفید خودرو، استفاده از سوخت با کیفیت بالاتر توصیه میشود.
نظر شما