پول بده، لایی بکش! / آیا زمان پایان جریمه‌های «یکسان» برای فقیر و غنی در ایران نرسیده است؟

به گزارش پرشین خودرو، در اتوبان‌های تهران، یک تخلف واحد، دو معنای کاملاً متفاوت دارد: برای راننده یک خودروی اقتصادی، جریمه ۴۰۰ هزار تومانی به معنای حذف بخشی از سبد غذایی ماهانه است، اما برای مالک یک سوپرلوکس چند میلیاردی، این رقم تنها هزینه ناچیز یک وعده «دیزی» در لواسان است!

آیا سیستم فعلی راهنمایی و رانندگی ایران، عملاً مجوزی برای تخلف ثروتمندان صادر کرده است؟

عدالت در جاده؛ وقتی جریمه برای همه «دردناک» نیست

سیستم فعلی جریمه‌های ثابت در ایران با یک چالش بزرگ روبروست: نبود بازدارندگی یکسان.

کارشناسان معتقدند وقتی جریمه رانندگی ضریبی از درآمد فرد نباشد، قانون عملاً به جای «بازدارنده»، به یک «عوارض عبور» برای طبقه مرفه تبدیل می‌شود. این یعنی ریسک مالی تخلف برای دهک‌های بالا تقریباً صفر است.

مدل فنلاندی؛ جریمه ۱۰۰ هزار دلاری برای یک سرعت غیرمجاز!

کشورهایی مانند فنلاند و سوئیس سال‌هاست که از سیستم «جریمه روزانه» (Day-Fine) استفاده می‌کنند. در این مدل:

1. درآمد روزانه فرد محاسبه می‌شود.
2. شدت تخلف تعیین می‌گردد.
3. مبلغ جریمه بر اساس توان مالی فرد ضریب می‌خورد.

جالب است بدانید در سال‌های اخیر، یک مولتی‌میلیونر فنلاندی به دلیل سرعت غیرمجاز، مجبور به پرداخت بیش از ۱۰۰ هزار یورو جریمه شد؛ رقمی که او را وادار کرد دیگر هرگز پایش را بیش از حد روی پدال گاز نفشارد!

ایران و چالش دهک‌های درآمدی؛ راهکار چیست؟

با توجه به اتصال سامانه‌های پلیس، سازمان امور مالیاتی و بانک مرکزی، پیاده‌سازی جریمه‌های پلکانی در ایران دیگر یک رویا نیست. کارشناسان سه گام اصلی را برای اصلاح این ساختار پیشنهاد می‌دهند:

• ترکیب امتیاز منفی با جریمه نقدی: ابطال گواهینامه برای کسانی که جریمه نقدی برایشان اهمیت ندارد.
• جریمه بر اساس ارزش خودرو: ساده‌ترین راه برای تشخیص حدودی تمکن مالی راننده.
• اتصال به دهک‌های یارانه: افزایش پلکانی جریمه برای دهک‌های ۸، ۹ و ۱۰ جامعه.

قانون باید برای همه «هزینه» داشته باشد

ارتقای امنیت جاده‌ها تنها با نصب دوربین ممکن نیست. تا زمانی که جریمه رانندگی برای بخشی از جامعه «پول خُرد» محسوب شود، ویراژ دادن خودروهای لوکس در اتوبان‌ها ادامه خواهد داشت. پیاده‌سازی مدل‌های مبتنی بر درآمد، نه تنها عدالت اجتماعی را برقرار می‌کند، بلکه می‌تواند نرخ تصادفات جاده‌ای را به شکل چشم‌گیری کاهش دهد.

نظر شما چیست؟ آیا موافقید که جریمه راننده پورشه باید ۱۰ برابر راننده پراید باشد؟ نظرات خود را پایین همین خبر برای ما بنویسید.