به گزارش خبرنگار پرشین خودرو، لاستیک خودرو یکی از اجزای مهم آن به شمار می‌رود که در طول زمان دچار فرسایش شده و در نهایت تخریب می‌شود که در این حالت نیاز به تعویض دارد. جابه‌جایی لاستیک‌های خودرو از روش‌های افزایش طول عمر و به تعویق انداختن زمان تعویض لاستیک خودرو است که ایمنی شما را نیز تامین خواهد کرد. معمولا شرکت سازنده، زمان جابجایی لاستیک‌های خودرو را تعیین می‌کند. این مدت زمان در حدود 8 تا 10 کیلومتر پیش‌بینی شده است. در ادامه این مقاله همه چیز را درباره زمان تعویض لاستیک ماشین توضیح خواهیم داد.

بیشتر بخوانید: علت صدای چرخ جلو ماشین هنگام دور زدن

زمان تعویض لاستیک خودرو

عمر لاستیک ها چقدر است؟ گذشته از سایش آج‌ها و کارخانه سازنده لاستیک، بهتر است بعد از شش سال لاستیک‌های خودرو را تعویض نمایید. بیشتر کارخانه‌های سازنده خودرو توصیه می‌کنند لاستیک‌ها را بعد از 10 سال تعویض نمایید، اما اگر می‌خواهید در جاده رانندگی امن و مطمئنی داشته باشید، بهتر است ظرف همان 6 سال لاستیک‌ها را تعویض کنید؛ به خصوص اگر لاستیک‌های شما در شرایط سخت و آب و هوای غیر معتدل کار می‌کنند. همچنین هنگام خرید لاستیک باید به سال ساخت آن که روی لاستیک حک شده است توجه داشته باشید. لاستیکی که سال‌ها در انبار بوده عمر کمتری خواهد داشت و در نتیجه زمان تعویض لاستیک ماشین زودتر فرا می‌رسد.

بهترین زمان تعویض لاستیک برای ایمنی

لاستیک خودرو تنها نقطه تماس وسیله نقلیه با سطح جاده است و نقش مستقیمی در ایمنی، کنترل فرمان، ترمزگیری و حتی مصرف سوخت دارد. با این حال، بسیاری از رانندگان زمان تعویض لاستیک خودرو را جدی نمی‌گیرند و تعویض آن را تا بروز مشکل یا ترکیدن لاستیک به تعویق می‌اندازند. در حالی که بر اساس استانداردهای جهانی و توصیه شرکت‌های سازنده تایر، لاستیک‌ها دارای عمر مفید مشخصی هستند و استفاده بیش از حد از آن‌ها می‌تواند خطرآفرین باشد. به طور کلی، زمان تعویض لاستیک ماشین به عوامل مختلفی مانند میزان کارکرد، تاریخ تولید، شرایط نگهداری، سبک رانندگی و وضعیت آج لاستیک بستگی دارد.

بیشتر بخوانید: کارکرد ماشین در سال چقدر است؟

تعویض لاستیک بر اساس کیلومتر

یکی از رایج‌ترین معیارها برای تعیین زمان تعویض لاستیک خودرو، میزان مسافتی است که با آن طی شده است. طبق توصیه اغلب برندهای معتبر تایرسازی و کارشناسان فنی، عمر مفید لاستیک‌های سواری معمولا بین 40 تا 60 هزار کیلومتر است. البته این عدد یک بازه تقریبی محسوب می‌شود و به شرایط رانندگی بستگی دارد.

رانندگی در جاده‌های ناهموار، ترمزگیری‌های شدید، شتاب‌گیری‌های ناگهانی، بار بیش از حد خودرو و تنظیم نبودن زوایای چرخ (میزان فرمان) می‌توانند عمر لاستیک را به طور محسوسی کاهش دهند. به همین دلیل، حتی اگر کارکرد خودرو کمتر از این مقدار باشد، بررسی منظم وضعیت لاستیک‌ها ضروری است و نباید تنها به عدد کیلومتر اکتفا کرد.

تعویض لاستیک بر اساس تاریخ تولید

برخلاف تصور رایج، لاستیک‌ها حتی اگر استفاده نشوند نیز دچار فرسودگی می‌شوند. ترکیبات لاستیکی به مرور زمان خاصیت انعطاف‌پذیری خود را از دست می‌دهند و خشک می‌شوند. بر اساس استاندارد DOT که روی دیواره لاستیک درج می‌شود، تاریخ تولید تایر مشخص است و کارشناسان توصیه می‌کنند لاستیک‌ها حداکثر 5 تا 6 سال پس از تاریخ تولید تعویض شوند؛ حتی اگر آج آن‌ها سالم به نظر برسد. این موضوع به ویژه برای خودروهایی که کارکرد کمی دارند یا مدت طولانی پارک بوده‌اند اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. در چنین شرایطی، توجه به تاریخ تولید لاستیک یکی از مهم‌ترین معیارهای تعیین زمان تعویض لاستیک ماشین محسوب می‌شود.

سال تولید تایر را یاد بگیرید

به نظر شما این اعداد چه مفهومی دارند؟ ترکیب‌های عددی مثل 0308، 1218 و 0110. یادتان باشد: همانطور که باید نسبت به روز تولد همسر و فرزند خود حساس باشید، درباره سال تولید تایرها هم باید دقت لازم را به خرج دهید. اعداد فوق در واقع همان تاریخ تولد تایرها هستند. به این صورت که دو عدد اول از سمت چپ ماه (میلادی) و دو عدد سمت راست سال (میلادی) تولید آن‌ها محسوب می‌شود. پس حالا یک بار دیگر اعداد بالا را مرور می‌کنیم. ماه مارس سال 2008،‌ ماه دسامبر سال 2018 و ماه ژانویه سال 2010.

پیدا کردن سال و ماه میلادی این روزها به لطف گوشی‌های موبایل مثل آب خوردن است. حالا چرا این تاریخ‌ها مهم هستند؟ برخی از افراد سودجو اقدام به فروش تایرهای تاریخ گذشته و یا به اصطلاح «ته انباری» می‌کنند. نکته اینجاست که تایرها حتی اگر زیر خودرو هم نباشند، از عمرشان کم می‌شود. ساده‌تر آن‌که مراقب باشید تایر کهنه خریداری نکنید؛ چرا که دیگر خبری از آن عمر مفید حداقل 3 ساله نیست.

خواندن تاریخ انقضا از روی لاستیک

همانطور که گفته شد، لاستیک خودرو یکی از بخش‌های مصرفی آن است به همین دلیل پس از به پایان رسیدن تاریخ انقضا لاستیک، باید آن را تعویض کرد. البته همه لاستیک‌ها دارای تاریخ مصرف نیستند و برخی از شرکت‌های لاستیک سازی مانند میشلن، هانکوک، گلدستون، کویر، روداستون و… تاریخ ساخت لاستیک ماشین را بر روی آن ثبت می‌کنند.

بیشتر لاستیک‌های عنوان شده یا حتی شرکت‌های دیگر که برای لاستیک‌های تولیدی خود تاریخ انتقضا در نظر می‌گیرند، طول عمری معادل 5 تا 6 سال دارند. شرکت تولیدی بر روی این لاستیک‌ها چهار عدد را می‌نویسد که نشان‌دهنده تاریخ تولید آن است. دو عدد اول نشان‌دهنده هفته تولید و دو عدد دوم نشان‌دهنده سال تولید است.

تاثیر آج لاستیک در زمان تعویض

آج لاستیک نقش کلیدی در چسبندگی خودرو به جاده، به خصوص در شرایط بارانی و لغزنده دارد. زمانی که عمق آج کاهش پیدا می‌کند، توانایی تخلیه آب از زیر لاستیک کم شده و خطر لغزش و آکوپلانیگ افزایش می‌یابد. بر اساس استانداردهای ایمنی، حداقل عمق مجاز آج لاستیک 1.6 میلی‌متر است؛ اما بسیاری از متخصصان توصیه می‌کنند پیش از رسیدن به این حد، لاستیک تعویض شود.

وجود ساییدگی نامتقارن، صاف شدن بیش از حد آج یا ترک‌های ریز روی سطح لاستیک، همگی نشانه‌هایی هستند که نشان می‌دهند زمان تعویض لاستیک خودرو فرا رسیده است. بررسی چشمی منظم و استفاده از نشانگرهای سایش تعبیه‌شده روی تایر، می‌تواند به تشخیص عمر لاستیک کمک کند.

انواع لاستیک های موجود در بازار

انتخاب لاستیک مناسب نه تنها به بهبود عملکرد خودرو کمک می‌کند، بلکه تاثیر زیادی در مصرف سوخت و عمر مفید سایر قطعات خودرو دارد. در ادامه رایج‌ترین لاستیک‌های موجود در بازار را معرفی خواهیم کرد که بسته به شرایط اقلیمی محیط زندگی و سبک رانندگی، می‌توانید نسبت به تهیه آن‌ها اقدام کنید. همچنین عمر مفید و زمان تعویض لاستیک خودرو در هر کدام از این مدل‌ها می‌تواند متفاوت باشد که باید به آن دقت داشته باشید. قبل از بررسی انواع لاستیک‌ها، بد نیست نگاهی به جدول کارکرد لاستیک بیندازید تا به دیدی کلی از آن‌ها برسید.

نوع لاستیک	عمر مفید تقریبی	کارکرد میانگین (کیلومتر)	مناسب برای	نکات مهم در زمان استفاده
لاستیک‌های تابستانی	3 تا 4 سال	40,000 تا 60,000	آب‌وهوای گرم و خشک	در دمای پایین چسبندگی کاهش می‌یابد
لاستیک‌های زمستانی	3 تا 4 سال	30,000 تا 50,000	برف، یخ و هوای سرد	استفاده در تابستان باعث سایش سریع می‌شود
لاستیک‌های چهار فصل	4 تا 5 سال	50,000 تا 70,000	شرایط متعادل و استفاده روزمره	عملکرد متوسط در شرایط خیلی گرم یا خیلی سرد
لاستیک‌های رادیال	4 تا 5 سال	50,000 تا 70,000	اغلب خودروهای سواری	مصرف سوخت کمتر و دوام بالاتر
لاستیک‌های بدون تیوب	3 تا 4 سال	40,000 تا 60,000	رانندگی شهری و جاده‌ای	در پنچری‌های جزئی افت فشار کمتری دارد
لاستیک‌های با آج تقویتی	2 تا 3 سال	30,000 تا 45,000	مسیرهای ناهموار و آفرود	سایش سریع‌تر در استفاده شهری

1. لاستیک های تابستانی (Summer Tires)

لاستیک‌های تابستانی معمولا از ترکیب لاستیک‌های خاصی ساخته می‌شوند که برای شرایط آب و هوایی گرم و خشک مناسب هستند. این نوع لاستیک‌ها معمولا دارای طرح آج‌های کم عمق هستند که چسبندگی بسیار خوبی به جاده‌های خشک دارند. آن‌ها در دماهای بالای 7 درجه سانتی‌گراد عملکرد بهتری دارند و باعث افزایش پایداری خودرو در سرعت‌های بالا می‌شوند. با این حال، لاستیک‌های تابستانی در بارش‌های بارانی یا برفی به دلیل طرح آج‌های کم عمق و عدم چسبندگی به سطح مرطوب جاده‌ها، ایمنی کمتری دارند. عمر مفید این لاستیک‌ها معمولا حدود 3 تا 4 سال است، اما بسته به نحوه استفاده و شرایط جاده‌ای، زمان تعویض لاستیک ماشین ممکن است زودتر برسد.

بیشتر بخوانید: بررسی تفاوت کاور و سرامیک خودرو

2. لاستیک های زمستانی (Winter Tires)

لاستیک‌های زمستانی یا برفی برای شرایط جوی سرد و برفی طراحی شده‌اند. این لاستیک‌ها معمولا از ترکیب‌های لاستیکی نرم‌تری ساخته می‌شوند که در دماهای پایین‌تر انعطاف‌پذیری خود را حفظ می‌کنند. آج‌های عمیق‌تر و طراحی خاص این لاستیک‌ها باعث می‌شود تا در برف و یخ عملکرد بهتری داشته باشند. در مقایسه با لاستیک‌های تابستانی، لاستیک‌های زمستانی چسبندگی بیشتری دارند و در جاده‌های لغزنده به خودرو کمک می‌کنند. عمر مفید این لاستیک‌ها معمولا بین 3 تا 4 سال است، اما استفاده از آن‌ها در دماهای بالاتر از 7 درجه سانتی‌گراد می‌تواند باعث کاهش عمر مفید لاستیک خودرو شود.

بیشتر بخوانید: 15 گام تا محافظت از خودرو در برابر آفتاب

3. لاستیک های چهار فصل (All-Season Tires)

لاستیک‌های چهار فصل به گونه‌ای طراحی شده‌اند که هم برای شرایط گرم و هم سرد مناسب باشند. این لاستیک‌ها ترکیبی از ویژگی‌های لاستیک‌های تابستانی و زمستانی دارند و به ویژه برای افرادی که در مناطق با آب و هوای معتدل زندگی می‌کنند، انتخاب مناسبی هستند. آج‌های این لاستیک‌ها معمولا کم عمق هستند و در شرایط بارانی، خشک و برفی عملکرد قابل قبولی دارند. به طور کلی، لاستیک‌های چهار فصل به دلیل طراحی چندمنظوره خود، عمر مفید بیشتری نسبت به لاستیک‌های تابستانی و زمستانی دارند. عمر مفید این نوع لاستیک‌ها معمولا بین 4 تا 5 سال است، البته در صورتی که به درستی نگهداری شوند. در غیر این صورت، زمان تعویض لاستیک ماشین زودتر خواهد بود.

4. لاستیک های رادیال (Radial Tires)

لاستیک‌های رادیال، رایج‌ترین نوع لاستیک‌های استفاده‌شده در خودروها هستند. در این نوع لاستیک‌ها، لایه‌های نخ یا سیم به طور افقی و عمودی در یک جهت خاص قرار گرفته‌اند که باعث افزایش انعطاف‌پذیری و عملکرد بهتر در سرعت‌های بالا می‌شود. این لاستیک‌ها به ویژه در خودروهایی با سرعت بالا و قدرت موتور زیاد استفاده می‌شوند. از مزایای این لاستیک‌ها می‌توان به مقاومت خوب در برابر سایش و عملکرد خوب در شرایط مختلف جاده اشاره کرد. عمر مفید لاستیک‌های رادیال معمولا بین 4 تا 5 سال است، ولی اگر در شرایط سخت و جاده‌های ناهموار استفاده شوند، عمر مفید و زمان تعویض لاستیک خودرو کاهش می‌یابد.

5. لاستیک های بدون تیوب (Tubeless Tires)

لاستیک‌های تیوبلس دیگر نیازی به لوله داخل لاستیک ندارند و به طور مستقیم با رینگ در تماسند. این لاستیک‌ها به دلیل راحتی در نصب، کارایی بیشتر و کاهش احتمال پنچری بسیار محبوب هستند. لاستیک‌های بدون تیوب معمولا دارای انعطاف‌پذیری بیشتری هستند و در برابر آسیب‌های ناشی از فشار بالا و کاهش سرعت در حین رانندگی مقاوم‌ترند. این نوع لاستیک‌ها به ویژه در خودروهای سواری و موتورسیکلت‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرند. عمر مفید لاستیک‌های بدون تیوب بسته به نحوه استفاده و شرایط جاده‌ای معمولا 3 تا 4 سال است که پیشنهاد می‌شود در همین بازه تعویض لاستیک خودرو جلو و عقب انجام شود.

6. لاستیک های با آج تقویتی (Performance Tires)

لاستیک‌های با آج تقویتی یا تایرهای عملکردی برای خودروهای اسپرت و پرقدرت طراحی شده‌اند. این لاستیک‌ها معمولا طراحی خاصی دارند که باعث می‌شود عملکرد بهتری در سرعت‌های بالا، چسبندگی عالی به جاده و کنترل دقیق‌تر داشته باشند. این لاستیک‌ها اغلب از ترکیب‌های لاستیکی با مقاومت بالا ساخته می‌شوند که عمر مفید کوتاه‌تری نسبت به لاستیک‌های معمولی دارند. عمر مفید این لاستیک‌ها معمولا حدود 2 تا 3 سال است، اما در صورت رانندگی با سرعت‌های بالا و شرایط سخت، این مدت زمان کمتر می‌شود.

نشانه های زمان تعویض لاستیک خودرو

در ادامه مروری بر نشانه‌های زمان تعویض لاستیک خودرو خواهیم داشت.

عمق آج لاستیک ها

آج لاستیک‌های خودرو هرگز نباید کوتاه تر از 1.6 میلی‌متر باشد. اگر منطقه محل زندگی شما دارای جاده‌هایی صاف و اکثرا بارانی و برفی است، بهتر است این میزان را دو برابر در نظر بگیرید. می‌توانید از ابزارهای مخصوصی که برای اندازه‌گیری عمق آج استفاده می‌شوند بهره ببرید. اما یک روش قدیمی‌هم برای اندازه‌گیری عمق لاستیک بدون خرج حتی یک ریال وجود دارد. در این روش باید از یک سکه (پول خرد) استفاده کنید و آن را لا به لای آج لاستیک (شیار) فرو کنید. به راحتی می‌توانید با اندازه‌گیری میزان فرو رفتن سکه داخل شیار، تخمین بزنید آیا زمان تعویض لاستیک خودرو رسیده است یا خیر.

نوار شاخص فرسودگی آج ها

در لاستیک‌های امروزی قابلیت جدیدی اضافه شده که در لاستیک‌های قدیمی‌ شاهد آن نبودیم. نوار شاخصی روی این لاستیک‌ها وجود دارد که وقتی لاستیک نو باشد، نامرئی هستند یا به سختی می‌توان آن‌ها را دید، اما به مرور زمان، با فرسوده شدن لاستیک، قابل مشاهده خواهند شد. این نوارها به صورت لاستیک‌هایی صاف که عمود بر جهت آج‌ها هستند، مشاهده می‌شوند. این علائم به خصوص وقتی لاستیک خودرو خیس و تمیز باشد یا از گودالی پر از آب بیرون بیایید به خوبی مشخص هستند. اگر بیش از یک یا دو عدد از این‌ها را روی لاستیک دیدید، مطمئن باشید زمان تعویض لاستیک ماشین فرا رسیده است.

وجود شکاف یا بریدگی‌ در کنار لاستیک

همه مشکلات لاستیک به آج خودرو مربوط نمی‌شود. بلکه ممکن است مشکلاتی در کناره لاستیک هم وجود داشته باشد. کافی است نگاهی به کناره‌های لاستیک بیندازید و از نبود مشکلات احتمالی مطمئن شوید. در این معاینه به دنبال شکاف یا بریدگی در قسمت کناری لاستیک باشید. شیارهایی که قابل دیدن با چشم غیرمسلح هستند خطرناکند. این علائم نشان‌دهنده آن است که ممکن است لاستیک شما به زودی پنچر شده یا بدتر از آن ممکن است لاستیک خودروی شما بترکد. بنابراین اگر مشکل لاستیک شما در قسمت کناری جدی است، لاستیک خودرو را تعویض کنید.

ایجاد برآمدگی در سطح لاستیک

گاهی اوقات سطح بیرونی لاستیک به مرور زمان ضعیف می‌شود. نتیجه آن، بالا آمدن لاستیک به گونه‌ای متمایز از سطح صاف لاستیک خواهد بود. ضعیف شدن سطح لاستیک در یک نقطه می‌تواند به ترکیدگی ناگهانی لاستیک خودرو منجر شود.

لرزش های زیاد

لرزش خودرو هنگام رانندگی، تا حدودی غیر قابل اجتناب است؛ به خصوص اگر روی جاده‌هایی با آسفالت بد رانندگی کنید. اما بعد از چند وقت که با خودرویتان رانندگی کنید، می‌توانید میزان طبیعی لرزش را تشخیص دهید. در صورتی که لرزش خودرو زیاد است، عوامل زیادی می‌توانند علت آن باشند. یکی از این عوامل می‌تواند بالانس نبودن لاستیک‌ها باشد یا این که مشکلی درکمک فنر خودروی شما وجود داشته باشد. اما این لرزش می‌تواند در نتیجه وجود مشکلی در داخل لاستیک شما هم باشد. این مشکل که در لاستیک‌های امروزی به ندرت به چشم می‌خورد، از کیفیت پایین ساخت لاستیک مورد استفاده ناشی می‌شود. اگر از سلامت کمک‌فنر خودروی خود مطمئن هستید و تمام لاستیک‌ها را با دقت کافی بالانس کرده‌اید و باز هم این مشکل وجود دارد، لاستیک مشکل‌دار را تعویض کنید.

بیشتر بخوانید: نحوه محاسبه درصد لاستیک خودرو

ساییده شدن لاستیک

یکی از نکاتی که باید به آن خوب دقت کنیم ساییده شدن لاستیک است. تشخیص زمان تعویض لاستیک خودرو را به سادگی می‌توان از روی ساییده شدن آن انجام داد. در صورتی که آثار ساییدگی بر روی لاستیک خودرو شما است برای تعویض آن اقدام کنید. البته تعیین زمان برای این موضوع کار ساده‌ای نیست و ساییده شدن لاستیک ماشین به عواملی مانند کیفیت ساخت و همچنین میزان کارکرد لاستیک هم بستگی دارد. به طور میانگین در صورتی که با لاستیک‌های خود 50 تا 70 هزار کیلومتر رانندگی کردید، بهتر است برای بررسی آج‌ها و میزان ساییدگی آن اقدام کنید. البته ساییدگی لاستیک‌ها به جز میزان کارکرد به عوامل دیگری مانند آب‌وهوا و کیفیت جاده‌ها و نحوه رانندگی هم مربوط می‌شود.

دلایل اصلی تخریب لاستیک های خودرو

فرسایش لاستیک‌ها به طور کلی دو دلیل عمده دارد: دلایلی که تحت کنترل شما هستند و دلایلی که از کنترل شما خارج‌اند! خوشبختانه بیشتر این دلایل تحت کنترل شما هستند که عبارتند از:

• رانندگی با سرعت بالا و ترمزهای ناگهانی: دمای لاستیک‌ها افزایش می‌یابد، باد لاستیک‌ها خارج می‌شود و فرسایش افزایش می‌یابد.
• تنظیم نبودن باد لاستیک‌ها: سطح لاستیک‌ها به شکلی ناهمگون فرسوده می‌شود.
• اضافه بار: اضافه بار باعث افزایش فشار به لاستیک‌ها می‌شود.
• تنظیمات اشتباه خودرو: تنظیمات غلطی مانند استفاده همزمان از لاستیک‌هایی با جنس متفاوت، استفاده از رینگ و لاستیک‌هایی با اندازه متفاوت و باد کردن لاستیکی که فشار باد آن تنظیم است، فرسایش لاستیک‌ها را افزایش می‌دهد.
• جاده‌های نامناسب: جاده‌ها تاثیر زیادی بر عمر لاستیک‌ها دارند. شاید فکر کنید این عامل از کنترل شما خارج است، اما اگر با سرعت کمتر و دقت بیشتری رانندگی کنید، می‌توانید تاثیر این عامل را کاهش دهید.
• آب‌وهوا و شرایط جوی: دمای بالای هوا، باراش باران و برف و یخ‌زدگی جاده‌ها، آفتاب شدید و روغنی بودن سطح جاده‌ها طول عمر لاستیک‌ها را کاهش می‌دهد.

چطور عمر مفید لاستیک را افزایش بدهیم؟

حالا که به طور کامل با زمان مناسب تعویض لاستیک خودرو آشنا شدید، بد نیست ببینیم چه راهکارهایی برای افزایش عمر مفید لاستیک خارجی و ایرانی وجود دارند.

1. تنظیم دقیق فشار باد تایرها

حفظ فشار صحیح باد در تایرها یکی از مهم‌ترین عوامل در افزایش طول عمر آن‌هاست. تایرهایی که کمتر از حد استاندارد باد شده‌اند، تماس بیشتری با سطح جاده دارند که باعث اصطکاک بالا و فرسایش زودهنگام می‌شود. در مقابل، تایرهایی که بیش از حد باد شده‌اند، منجر به سواری خشک و ساییدگی نامتوازن سطح آج می‌شوند. توصیه می‌شود فشار باد تایرها را به صورت منظم، خصوصا پیش از سفرهای طولانی، بررسی کرده و طبق میزان توصیه‌شده در دفترچه راهنمای خودرو، تنظیم نمایید.

2. تنظیم زاویه چرخ ها

عدم تراز بودن چرخ‌ها می‌تواند موجب ساییدگی ناهمگون و کاهش عمر تایرها شود. اگر هنگام رانندگی، خودرو به یک سمت کشیده می‌شود یا فرمان در وضعیت مستقیم نیست، احتمالا چرخ‌ها نیاز به تنظیم دارند. تراز صحیح چرخ‌ها باعث کاهش فشار وارده بر تایرها شده و موجب سایش یکنواخت و افزایش طول عمر آن‌ها می‌شود.

3. بالانس چرخ ها

چرخ‌های غیربالانس می‌توانند موجب لرزش، ساییدگی نامنظم و کاهش کیفیت سواری شوند. بالانس کردن تایرها، وزن چرخ را به طور یکنواخت توزیع کرده و از فرسایش زودرس جلوگیری می‌کند. توصیه می‌شود بعد از نصب تایر جدید یا هنگام احساس لرزش در حین رانندگی، بالانس چرخ‌ها را بررسی و در صورت نیاز اصلاح نمایید.

4. چرخش منظم تایرها

تایرهای جلو و عقب خودرو به دلیل تفاوت در فشار وزن و فرمان‌پذیری، الگوی فرسایشی متفاوتی دارند. با چرخاندن منظم تایرها این تفاوت فرسایش کاهش یافته و عمر کلی آن‌ها افزایش می‌یابد. در دفترچه راهنمای خودرو معمولا فاصله زمانی مناسب برای چرخش تایرها ذکر شده است که معمولا هر 8 تا 12 هزار کیلومتر توصیه می‌شود.

5. عادت های صحیح رانندگی

سبک رانندگی شما نقش مستقیمی در میزان دوام تایرها دارد. شتاب‌گیری ناگهانی، پیچیدن تند و ترمزهای شدید باعث افزایش اصطکاک و کاهش عمر لاستیک‌ها می‌شود. رانندگی با سرعت متعادل، نه تنها ایمنی بیشتری ایجاد می‌کند، بلکه از افزایش دمای تایر جلوگیری کرده و به حفظ کیفیت آن کمک می‌کند.

6. پرهیز از بار اضافه

بار بیش از ظرفیت مجاز، فشار زیادی به تایرها وارد کرده و منجر به فرسودگی زودرس آن‌ها می‌شود. برای جلوگیری از این مشکل، همواره ظرفیت بار مجاز خودرو را که در دفترچه راهنما درج شده رعایت کنید. بارگیری بیش از حد نه تنها به تایرها آسیب می‌زند، بلکه خطرات ایمنی جبران‌ناپذیری به دنبال دارد.

7. بازرسی منظم تایرها

به طور مرتب تایرهای خودرو را از نظر ترک‌خوردگی، برآمدگی، بریدگی یا وجود جسم خارجی بررسی کنید. هرگونه آسیب کوچک می‌تواند به مرور ساختار لاستیک را تضعیف و احتمال ترکیدن آن را افزایش دهد. برای بررسی عمق آج نیز می‌توانید از ابزارهای مخصوص یا حتی تست سکه استفاده کنید. اگر نوک سکه به طور کامل در آج فرو نرفت، زمان تعویض لاستیک ماشین رسیده است.

8. نگهداری صحیح در زمان عدم استفاده

در صورت ذخیره‌سازی تایرهای فصلی یا اضافی، نگهداری اصولی اهمیت زیادی دارد. تایرها را در محیطی خشک، خنک و به دور از نور مستقیم آفتاب، گرما و مواد شیمیایی مانند روغن یا حلال‌ها نگهداری کنید. استفاده از روکش مخصوص لاستیک نیز کمک می‌کند تا لاستیک در برابر ازن هوا و نور خورشید محافظت شده و سالم باقی بماند.

9. انتخاب تایر مناسب

انتخاب تایر متناسب با نوع خودرو و شرایط رانندگی، تاثیر مستقیمی بر دوام و کارایی آن دارد. حتما به دفترچه راهنمای خودرو یا توصیه مکانیک متخصص مراجعه کرده و فاکتورهایی مانند اندازه تایر، شاخص بار و سرعت را در نظر بگیرید. استفاده از تایرهای چهار فصل یا تخصصی (مانند زمستانی یا آفرود) نیز بسته به شرایط آب‌وهوایی منطقه، می‌تواند انتخاب هوشمندانه‌ای باشد.

10. نگهداری منظم خودرو

در نهایت، انجام سرویس‌های دوره‌ای خودرو، نقش بسزایی در حفظ سلامت تایرها دارد. سیستم تعلیق سالم، ترمزهای تنظیم‌شده و تراز بودن چرخ‌ها، همگی به کاهش فشار و سایش ناهمگون تایر کمک می‌کنند. در بازدیدهای دوره‌ای، مواردی چون بالانس، الاینمنت و سلامت سیستم ترمز را بررسی کنید تا بیشترین بهره‌وری و طول عمر را از تایرهای خود داشته باشید.

کلام آخر: لاستیک را در زمان مناسب تعویض کنید!

در صورتی که تایر خودرو شما دچار پوسیدگی شده است، حتما آن را جدی بگیرید؛ زیرا لاستیک در حال تجزیه شدن است و در زمان کار ممکن است دچار ترکیدگی شود. همچنین برخی از لاستیک‌های کهنه ممکن است در شرایط عادی مشکلی برای شما ایجاد نکنند، اما در آب‌وهوای بارانی که زمین‌ها خیس می‌شوند خطر آفرین شوند. کهنگی و از بین رفتن آج لاستیک موجب می‌شود که خودرو در جاده‌های خیس دچار لغزش شود و لیز بخورد. در نهایت به نکات زیر در مورد زمان تعویض لاستیک خودرو هم دقت داشته باشید:

• در خرید لاستیک‌های با سایز مناسب دقت کنید. رینگ و لاستیک اتوموبیل باید با نوع و اندازه اتوموبیل شما تناسب داشته باشد.
• در صورت مشاهده هرگونه ترک‌خوردگی در سطح و کناره لاستیک‌ها، بدون اتلاف وقت تایرها را عوض کنید.
• اندازه هر 4 چرخ و حتی طرح آج‌های هر چرخ باید یکسان باشد. در غیر این صورت به دیفرانسیل ماشین شما صدمه وارد می‌کند.
• مطمئن شوید که باد چرخ‌ها تنظیم باشد. عدم تنظیم باد چرخ‌ها باعث مصرف بنزین بیشتر، سایش سریع‌تر لاستیک‌ها، هندلینگ و کنترل ضعیف اتوموبیل می‌شود.
• چرخ زاپاس را فراموش نکنید. تمام موارد ذکر شده در مورد چرخ زاپاس نیز صدق می‌کنند.

سوالات متداول

آیا تعویض لاستیک فقط به آج بستگی دارد؟

خیر، تعویض لاستیک خودرو تنها به میزان آج محدود نمی شود. عواملی مانند عمر لاستیک، تاریخ تولید، شرایط نگهداری، وجود ترک یا خشکی روی دیواره ها و حتی تغییر شکل لاستیک نیز در تعیین زمان تعویض نقش دارند. ممکن است آج ظاهرا مناسب باشد، اما لاستیک به دلیل فرسودگی مواد اولیه، ایمنی لازم را نداشته باشد.

آیا لاستیک با آج سالم هم باید تعویض شود؟

بله، در برخی موارد حتی لاستیک هایی که آج سالم دارند نیز باید تعویض شوند. اگر از تاریخ تولید لاستیک بیش از 5 سال گذشته باشد، ترکیبات لاستیکی به مرور خشک و شکننده می شوند و چسبندگی کاهش می یابد. در این شرایط، با وجود ظاهر سالم، زمان تعویض لاستیک ماشین فرا رسیده است.

لاستیک جلو زودتر عوض می شود یا عقب؟

در خودروهای دیفرانسیل جلو، معمولا لاستیک های جلو زودتر فرسوده می شوند؛ زیرا وظیفه انتقال نیرو، فرمان پذیری و بخش زیادی از ترمزگیری را بر عهده دارند. در مقابل، در خودروهای دیفرانسیل عقب یا دو دیفرانسیل، الگوی سایش متفاوت است. به همین دلیل، جا به جایی دوره ای لاستیک ها می تواند به افزایش عمر مفید آنها کمک کند.

آیا تاریخ تولید لاستیک مهم است؟

بله، تاریخ تولید یکی از مهم ترین معیارها در تعیین زمان تعویض لاستیک خودرو محسوب می شود. حتی اگر لاستیک استفاده نشده باشد، گذشت زمان باعث افت کیفیت و کاهش انعطاف پذیری آن می شود. بر اساس توصیه کارشناسان، لاستیک هایی که بیش از 5 تا 6 سال از تاریخ تولید آنها گذشته باشد، باید تعویض شوند.