به گزارش پرشین خودرو، در ایران، نمره منفی گواهینامه بخشی از سازوکار قانونی برای ارتقای ایمنی جادههاست که در کنار جرایم نقدی به رانندگان اعمال میشود. وقتی راننده مرتکب تخلفات رانندگی پرخطر میشود، علاوه بر پرداخت جریمه، امتیاز منفی نیز در گواهینامه او ثبت میشود. اگر این امتیاز منفی از حد مشخصی بیشتر شود، پیامدهایی مثل تعلیق یا حتی ابطال گواهینامه و افزایش هزینههای بیمه را در پی دارد. این سیستم ناظر بر رفتار رانندگان در طول زمان است و هدفش کاهش تخلفات حادثهساز و ترویج رانندگی ایمن است. در ادامه به جزئیات امتیاز منفی گواهینامه، نحوه ثبت، استعلام و پیامدهای قانونی آن خواهیم پرداخت. تا پایان همراه ما باشید.
نمره منفی گواهینامه چیست؟
امتیاز منفی گواهینامه یک سیستم امتیازی از سوی پلیس راهور ناجا است که برای کنترل رفتار رانندگان در ایران در کنار جریمههای نقدی اعمال میشود. در این سیستم، تخلفات پرخطر (مثلا حرکات نمایشی و رانندگی در حالت مستی یا مصرف مواد) علاوه بر جریمه مالی، بار امتیاز منفی دارند که در سوابق گواهینامه ثبت میشوند. افزایش این امتیازات تا سطوح مشخص، پیامدهای قانونی از قبیل تعلیق یا ابطال گواهینامه را به دنبال دارد. به همین دلیل دانستن و مدیریت نمره منفی گواهینامه برای هر راننده ایرانی اهمیت بالایی دارد.

نمره منفی گواهینامه شامل چیست؟
در این بخش، جدول نمره منفی گواهینامه برای تخلفات متداول ارائه شده است. توجه داشته باشید که بسته به شدت تخلف و نوع وسیله نقلیه، امتیازات منفی میتوانند متفاوت باشند. تخلفات و دلایل گرفتن امتیاز منفی گواهینامه عبارتند از:
| کد تخلف |
عنوان تخلف |
نمره منفی (شخصی) |
نمره منفی (عمومی/سنگین) |
| ۲۰۰۱ |
حرکات نمایشی (دور درجا، تکچرخ) |
۸ |
۱۰ |
| ۲۰۰۲ |
تجاوز از سرعت مجاز بیش از ۵۰ км/ч |
۵ |
۱۰ |
| ۲۰۰۳ |
سبقت غیرمجاز در راههای دوطرفه |
۵ |
۱۰ |
| ۲۰۰۴ |
عبور از چراغ قرمز |
۵ |
۱۰ |
| ۲۰۰۵ |
رانندگی در حالت مستی یا مصرف مواد |
۱۰ |
۲۰ |
| ۲۰۰۷ |
حرکت مارپیچ یا دندهعقب در بزرگراه |
۵ |
۱۰ |
| ۲۰۱۰ |
عدم رعایت حق تقدم |
۴ |
۶ |
| ۲۰۱۳ |
استفاده از تلفن همراه حین رانندگی |
۳ |
۵ |
| ۲۰۱۵ |
بیتوجهی به دستور ایست پلیس |
۵ |
۷ |
| ۲۰۲۰ |
عبور از محل ممنوع |
۴ |
۶ |
سقف نمره منفی گواهینامه چقدر است؟
سقف امتیاز منفی گواهینامه در ایران به سه سطح تقسیم میشود که هر یک پیامد قانونی خاصی دارد:
- ۳۰ امتیاز منفی: اگر جمع امتیازات منفی به ۳۰ برسد، گواهینامه راننده برای ۳ ماه تعلیق میشود. در این مرحله جریمه نقدی ۶۰ هزار تومان است.
- ۲۵ امتیاز منفی پس از بار اول: در صورت ادامه تخلفات، اگر امتیاز منفی به ۲۵ برسد، گواهینامه برای ۶ ماه توقیف خواهد شد. در این مرحله جریمه نقدی به ۹۰ هزار تومان میرسد.
- ۲۰ امتیاز منفی و لغو گواهینامه به دلیل نمره منفی: اگر حتی پس از مراحل قبلی نیز راننده باز هم تخلف کند و امتیاز منفی به ۲۰ برسد، گواهینامه باطل میشود و راننده بعد از یک سال میتواند برای دریافت گواهینامه دوباره اقدام کند. البته جریمه ۱.۵ میلیون تومانی را نیز باید پرداخت کند.
این ترتیبات قانونی بخشی از رویکرد بازدارنده برای تشویق رانندگی ایمن و کاهش حوادث رانندگی در ایران است.

نمره منفی گواهینامه چه تاثیری دارد؟
نمره منفی گواهینامه پیامدهای مهم و ملموسی برای رانندگان دارد:
- تعلیق یا باطل شدن گواهینامه: همانطور که در بخش قبلی توضیح داده شد، انباشت امتیازات منفی میتواند به توقیف یا حتی ابطال گواهینامه منجر شود و راننده برای مدت طولانی نتواند پشت فرمان بنشیند.
- افزایش هزینه و دشواری دریافت مجدد گواهینامه: پس از ابطال، راننده باید دورههای آموزشی و آزمونهای مربوطه را مجددا بگذراند تا گواهینامه جدید بگیرد.
- پیامدهای بیمهای و مالی: امتیازات منفی در برخی سیستمها بر هزینه بیمه شخص ثالث یا سایر خدمات بیمهای تاثیر میگذارد؛ به گونهای که رانندگان با سابقه پرخطر ممکن است با حق بیمه بالاتر مواجه شوند.
- اثر بر اعتبار رانندگی: حتی بدون تعلیق کامل، افزایش امتیاز منفی نشاندهنده رفتار پرخطر راننده است و میتواند در فرمهای ارزیابی سوابق رانندگی اثر منفی بگذارد.
نحوه استعلام نمره منفی گواهینامه
استعلام امتیاز منفی گواهینامه یکی از مهمترین کارهایی است که هر راننده باید به صورت دورهای انجام دهد تا از وضعیت سوابق رانندگی خود مطلع باشد و از پیامدهای قانونی تخلفات پرهیز کند. روشهای مختلفی برای استعلام نمره منفی گواهینامه رایگان وجود دارند؛ از پیامک ساده تا سامانههای آنلاین مانند سایت پلیس راهور و اپلیکیشنهای رسمی که در ادامه آنها را بررسی میکنیم.
۱. استعلام نمره منفی گواهینامه با پیامک
یکی از سادهترین روشها برای استعلام، استفاده از سرویس پیامکی رسمی پلیس راهور است. در این روش مراحل زیر را دنبال کنید:
- شماره گواهینامه رانندگی خود را در متن پیامک بنویسید.
- پیامک را به سرشماره ۱۱۰۱۲۰۲۰۲۰ ارسال کنید.
- ظرف چند دقیقه، پیامکی حاوی مجموع نمره منفی گواهینامه برای شما ارسال خواهد شد.
۲. استعلام امتیاز منفی گواهینامه به صورت آنلاین
برای استعلام نمره منفی گواهینامه به صورت آنلاین دو راه پیش رو دارید: استعلام از طریق سایت راهور یا استفاده از اپلیکیشن پلیس من.
استعلام از طریق سایت راهور

در این روش باید مراحل زیر را دنبال کنید:
- به سایت رسمی پلیس راهور مراجعه کنید.
- در نوار خدمات وسط صفحه، وارد بخش استعلام نمره منفی شوید.
- سپس به سامانه احراز هویت سخا منتقل خواهید شد.
- اگر قبلا ثبت نام کردهاید، میتوانید با کد ملی و رمز عبور خود وارد سامانه شوید. اگر ثبت نام نکردهاید، روی دکمه ثبت نام کلیک کنید. بعد با وارد کردن کد ملی و شماره موبایلی که به نام خودتان باشد، میتوانید ثبت نام را انجام دهید.
- بعد از اینکه وارد سامانه سخا شدید، روی خدمت مربوط به نمره منفی کلیک کنید.
- شماره گواهینامه خود را وارد کنید و روی گزینه ارسال کلیک کنید.
- در نهایت نتیجه استعلام برای شما نمایش داده خواهد شد.
استفاده از اپلیکیشن پلیس من

پلیس من اپلیکیشن رسمی پلیس راهور است که در آن میتوانید وضعیت امتیازات خود را دقیق ببینید.
- ابتدا اپلیکیشن پلیس من را از فروشگاههای معتبر دانلود و نصب کنید.
- بعد از باز شدن برنامه، وارد قسمت پلیس راهور شوید.
- از خدماتی که در این قسمت وجود دارند، گزینه نمره منفی را انتخاب کنید.
- مبلغ مورد نیاز را به صورت آنلاین پرداخت کنید. این مبلغ در حال حاضر برای خدمات پلیس راهور، ۱۶,۱۷۰ تومان است.
- بعد از پرداخت، نتیجه استعلام و مجموع امتیاز منفی گواهینامه به شما نمایش داده میشود.
۳. استعلام نمره منفی گواهینامه از طریق کد ملی
به طور مستقیم استعلام امتیاز منفی گواهینامه فقط با کد ملی ممکن نیست؛ زیرا احراز هویت کامل راننده و ارتباط وضعیت با شماره گواهینامه او ضروری است. برای استفاده از سامانههای آنلاین لازم است:
- کد ملی به عنوان ابزار احراز هویت وارد شود.
- شماره گواهینامه نیز وارد شود تا سیستم بتواند سوابق امتیازات منفی را به درستی بازیابی کند.
به عبارت دیگر، کد ملی به تنهایی برای گرفتن امتیاز منفی گواهینامه کافی نیست و حتما باید در کنار شماره گواهینامه و شماره موبایل به کار رود تا اطلاعات به شما نشان داده شوند.
برای جبران نمره منفی رانندگی چه کار کنیم؟

قوانین و رویههای راهور ناجا امکان جبران یا حذف امتیاز منفی گواهینامه را نیز پیشبینی کردهاند؛ مشروط بر اینکه راننده بعد از ارتکاب تخلف، رفتار رانندگیاش را اصلاح کند و از ارتکاب تخلف مجدد خودداری نماید.
۱. رانندگی بدون تخلف به مدت زمان مشخص
بر اساس اعلام پلیس راهور، اگر راننده به مدت ۶ ماه از تاریخ آخرین تخلف منجر به نمره منفی، هیچ تخلفی مرتکب نشود، تمام نمرههای منفی گذشته بلااثر میشوند. در این حالت، امتیازات منفی قبلی حذف شده و تخلفات بعدی در صورت وقوع به عنوان شروعی جدید درنظر گرفته میشوند.
۲. اجتناب از تخلفات پرخطر
سادهترین و موثرترین روش برای کاهش امتیازات منفی این است که رفتار رانندگی خود را به رعایت کامل قوانین سوق دهید. تخلفات پرخطر مانند سبقت غیرمجاز، رانندگی در حین مستی و حرکات خطرناک و نمایشی بیشترین نمره منفی را دارند و باید از آنها پرهیز کرد.
۳. شرکت در دوره های آموزشی رانندگی ایمن
در برخی کشورها شرکت در دورههای آموزشی ترافیکی میتواند منجر به کاهش امتیازات منفی شود، ولی در چارچوب قوانین ایران اطلاعات رسمی درباره کاهش مستقیم امتیاز منفی از طریق گذراندن دورهها منتشر نشده است. با این حال، شرکت در دورههای رانندگی ایمن و آموزشی میتواند به شما کمک کند تا از ارتکاب تخلف مجدد اجتناب کنید و در نهایت با گذشت زمان امتیازات منفیتان پاک شود.
۴. اعتراض به ثبت نمره منفی اشتباه
اگر نمره منفی گواهینامه برای تخلفی ثبت شده که شما انجام ندادهاید (مثلا به دلیل خطای دوربین یا اشتباه در شماره گواهینامه)، میتوانید اعتراض رسمی خود را به پلیس راهور ارائه دهید و در صورت تایید اشتباه، آن نمره منفی حذف خواهد شد.
کلام آخر
در این مقاله به تفصیل درباره نمره منفی گواهینامه در ایران و روشهای مختلف استعلام، جبران و پیامدهای آن پرداختیم. سیستم امتیاز منفی، هدفش تشویق رانندگان به رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی است و با ایجاد محدودیتهایی مانند تعلیق یا ابطال گواهینامه، به دنبال کاهش تخلفات و حوادث جادهای است. با استفاده از روشهای مختلف استعلام آنلاین و پیامکی، رانندگان میتوانند به راحتی از وضعیت امتیاز منفی گواهینامه خود آگاه شوند و با رعایت قوانین، از انباشته شدن نمرات منفی جلوگیری کنند. در نهایت، با رعایت نکات ایمنی، شرکت در دورههای آموزشی و رفتار مسئولانه، میتوان نمرات منفی را جبران کرد و گواهینامه را در وضعیت بهتری نگه داشت.
سوالات متداول
چند نمره منفی باعث لغو گواهینامه می شود؟
اگر نمره منفی به ۳۰ برسد، گواهینامه ۳ ماه تعلیق می شود. در صورت ادامه تخلفات و رسیدن امتیاز منفی به ۲۵، مدت توقیف گواهینامه به ۶ ماه می رسد. اگر باز هم راننده تخلف کند و ۲۰ امتیاز منفی دیگر بگیرد، گواهینامه باطل می شود و پس از یک سال راننده می تواند برای دریافت گواهینامه دوباره اقدام کند.
آیا می توان نمره منفی گواهینامه را جبران کرد؟
بله، رانندگان می توانند با رعایت قوانین رانندگی و پرهیز از تخلفات مجدد، نمرات منفی خود را جبران کنند. طبق قوانین پلیس راهور، اگر راننده به مدت ۶ ماه از آخرین تخلف خود هیچ تخلفی نداشته باشد، تمام نمرات منفی قبلی از سوابق او پاک می شوند.
نظر شما